De zandvlaktes rezen al een tijdje boven de Noordzee uit, toen de Raad van State afgelopen week besloot dat de aanleg van de Tweede Maasvlakte mag doorgaan. Het lijkt dus veel op een gespeelde zaak met als logische verliezer de Vereniging Verontruste Burgers van Voorne, maar toch zijn er ook verrassende winnaars: de boeren van Albrandswaard.

Voorns verzet gebroken
Om bij de verliezers te beginnen: de teleurstelling zit er duidelijk in bij Dick van der Laan. De woordvoerder van de Vereniging Verontruste Burgers van Voorne was met zijn organisatie tegen de goedkeuring van het bestemmingsplan ‘Maasvlakte 2’. De vereniging vreesde dat door de komst van de megahaven, de nabijgelegen Voornse Duinen zouden worden aangetast. Helaas, de rechter deelde deze angst niet. Teleurstelling heerst nu bij Van der Laan: niet alleen over de uitspraak (‘de kans was klein dat de rechter zou instemmen met onze klachten’), maar vooral over het late tijdstip van het oordeel van de Raad van State in het proces rondom de Tweede Maasvlakte. “Er is inmiddels al zoveel geld geïnvesteerd door bedrijven in het te realiseren industriegebied, dat er geen weg terug meer is”, beweert Van der Laan.
Volgens de woordvoerder keek de rechter door dit economische belang van de komst van de Tweede Maasvlakte met een (te) optimistische blik naar het bestemmingsplan. Van der Laan heeft zo zijn twijfels over de goedkeuring die werd uitgesproken over de maatregelen van het Havenbedrijf Rotterdam om aantasting van de Voornse Duinen te voorkomen. Als voorbeeld noemt hij de maatregel om vanaf 2025 geen binnenvaartschepen toe te laten in de Tweede Maasvlakte die nog niet varen met een emissiearme dieselmotor. Deze schepen zorgen voor een hoge uitstoot van stikstof die de luchtkwaliteit rondom de Voornse Duinen verslechtert. “Maar”, legt Van der Laan uit, “deze maatregel geldt niet voor de zeevaartschepen die de haven binnenvaren, terwijl deze tankers met hun vaak oude dieselmotoren voor de grootste stikstofuitstoot gaan zorgen.”
Rotterdamse boeren tevreden
In tegenstelling tot de bewoners van Voorne kunnen de boeren van de Albrandswaard (vlakbij Rhoon) voorlopig juichen; zij raken hun grond (nog) niet kwijt door de aanleg van de Tweede Maasvlakte. In het bestemmingsplan ‘Maasvlakte 2’ was namelijk bepaald dat een natuur –en recreatiegebied van 750 hectare moest worden aangelegd ter compensatie van het verlies aan natuur door de aanleg van de megahaven. Hiervoor zou o.a de grond van de agrariërs van de Albrandswaard (600 hectare) worden ontpolderd, maar de rechter heeft nu besloten dat deze ontpoldering ten onrechte in het plan van de Tweede Maasvlakte is opgenomen. Er moet een apart bestemmingsplan komen waarin de aanleg van het natuur –en recreatiegebied wordt vastgelegd.
Op deze kaart kun je zien welke polders er in het oorspronkelijke bestemmingsplan zouden worden omgevormd:
Dat de architecten van het nieuwe natuurgebied (Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Zuid-Hollands Landschap) terug naar de tekentafel moeten, stemt de Vereniging tegen Milieubederf positief. Zij hadden de zaak voor de Rotterdamse boeren aangekaart bij de Raad van State, en volgens voorzittter Lilian van der Horst staan deze boeren nu sterk in hun schoenen. “De uitvoerders van deze ontpoldering zijn het nu verplicht om met de boeren aan tafel te gaan zitten. Voor de verandering is het in Nederland nu eens niet zo dat bij een megaproject als de Tweede Maasvlakte de projectleiders alle vrijheid krijgen ten koste van de democratie.”